Ở phường An Phú Đông, phần lớn khu dân cư đã có điện lưới, nước máy, thu gom rác và internet cáp quang; khác biệt nằm ở chất lượng giữa các khu. Khu dân cư mới có hạ tầng đồng bộ nhưng đôi khi chưa bàn giao xong; xóm vườn cũ có nơi vẫn dùng nước giếng, đường dây điện chằng chịt. Kiểm tra bốn thứ này trước khi dọn về giúp tránh những phiền toái kéo dài cả năm.
Bài này không nêu tên đơn vị cung cấp hay số tổng đài cụ thể vì có thể thay đổi; thông tin đúng nhất nằm trên hoá đơn điện, hoá đơn nước của chính căn nhà, hoặc bạn hỏi chủ nhà, ban điều hành khu phố. Các hướng dẫn dưới đây là nguyên lý chung, áp cho phường An Phú Đông mới gồm cả phần Thạnh Lộc cũ.
Điện: đăng ký, sang tên và cách tính khi ở thuê
Khi mua nhà, việc đầu tiên là chuyển tên hợp đồng mua bán điện sang chủ mới. Hồ sơ thường gồm giấy tờ chứng minh quyền sở hữu hoặc sử dụng nhà, giấy tờ tuỳ thân; nhiều thủ tục đã làm được trực tuyến qua ứng dụng hoặc trang dịch vụ khách hàng của ngành điện. Khi ở thuê lâu dài, người thuê có thể đề nghị chủ nhà làm thủ tục để được áp giá điện sinh hoạt bậc thang theo số người ở, thay vì đơn giá cố định.
Với nhà xây mới trong khu dân cư mới, cần đăng ký lắp công tơ, có khi phải chờ hạ tầng điện của khu hoàn thiện. Hỏi chủ đầu tư hoặc ban quản lý khu về tiến độ bàn giao điện trước khi dọn vào, tránh phải dùng điện tạm, câu nhờ không an toàn.
Ở các xóm cũ, dây điện từ trụ vào nhà có khi đi qua vườn, qua mái nhà khác. Khi sửa nhà, cắt cây, phải để ý đường dây; thấy dây sờn, võng thấp, báo cho ngành điện xử lý, không tự kéo lại.
Mất điện mùa mưa và cách chuẩn bị
Mưa giông, cây đổ là nguyên nhân hay gặp. Bán đảo còn nhiều cây lớn trong vườn, ven đường. Giông chiều làm cành gãy, đè dây, gây mất điện cục bộ. Thường ngành điện xử lý trong ngày, nhưng có lúc kéo dài.
Mất điện theo lịch bảo trì được báo trước. Lịch cắt điện để bảo trì lưới thường được ngành điện thông báo trên trang thông tin, ứng dụng, hoặc qua tin nhắn đến số điện thoại đăng ký trong hợp đồng. Đăng ký số điện thoại chính xác để nhận được.
Chuẩn bị đèn sạc, sạc dự phòng, bộ lưu điện cho wifi. Với người làm việc tại nhà, bộ lưu điện nhỏ giữ được internet trong lúc cúp điện ngắn. Đèn sạc ở mỗi tầng giúp không phải dò dẫm trong tối, nhất là những đêm vừa mất điện vừa nước lớn.
Tủ đông, tủ lạnh: không mở khi mất điện. Đóng kín, đồ bên trong giữ lạnh được vài giờ. Nếu mất điện lâu, ưu tiên nấu hoặc chia đồ dễ hỏng cho hàng xóm còn điện.
Báo mất điện đúng kênh. Gọi tổng đài chăm sóc khách hàng của ngành điện ghi trên hoá đơn hoặc báo qua ứng dụng; cho biết mã khách hàng để được xử lý nhanh.
Nước máy hay nước giếng: kiểm tra trước khi ở
Phần lớn khu dân cư trên bán đảo đã có nước máy do hệ thống cấp nước thành phố cung cấp. Tuy vậy, ở một số xóm vườn sâu, hẻm nhỏ xa trục đường, có nhà vẫn dùng giếng khoan, hoặc dùng cả hai: nước máy để ăn uống, nước giếng để tưới cây, tắm giặt.
Nước ngầm ở vùng ven sông thường có vấn đề về phèn, sắt, mùi; một số nơi có nguy cơ nhiễm bẩn từ bề mặt khi triều cường tràn. Nếu nhà bạn định ở dùng nước giếng, nên mang mẫu đi xét nghiệm ở cơ sở có chức năng, và tốt nhất là đăng ký nước máy nếu đường ống đã có tới hẻm.
Khi dọn vào nhà mới, kiểm tra đồng hồ nước có chạy khi tất cả vòi đã khoá không (nếu chạy là có rò rỉ); kiểm tra bồn chứa trên mái có nắp, có bị rêu, cặn; súc rửa bồn trước khi dùng. Áp lực nước vào giờ cao điểm buổi sáng và chiều có thể yếu ở những nhà cuối hẻm; một máy bơm tăng áp nhỏ là giải pháp thường gặp.
Đăng ký nước máy cho nhà chưa có: các bước chung
Thủ tục cụ thể do công ty cấp nước phụ trách khu vực hướng dẫn; trình tự thường gặp như sau.
- Hỏi hàng xóm hoặc ban điều hành khu phố xem đường ống cấp nước đã tới hẻm chưa, công ty nào phụ trách khu vực.
- Chuẩn bị giấy tờ về nhà ở (sở hữu hoặc thuê có xác nhận) và giấy tờ tuỳ thân của người đứng tên.
- Nộp yêu cầu gắn đồng hồ nước tại điểm giao dịch hoặc qua kênh trực tuyến của công ty cấp nước.
- Nhân viên khảo sát, báo phương án và chi phí lắp đặt theo quy định của đơn vị cấp nước.
- Lắp đặt, ký hợp đồng dịch vụ cấp nước, nhận mã khách hàng để thanh toán hằng tháng.
Với nhà ở thuê, việc này do chủ nhà làm. Người thuê nên hỏi ngay từ đầu nhà dùng nước gì, tính tiền thế nào, và ghi vào hợp đồng.
Rác sinh hoạt: thu gom, phí và phân loại
Rác sinh hoạt ở các khu dân cư trên bán đảo được thu gom bởi lực lượng thu gom do phường quản lý hoặc các đơn vị, tổ thu gom được cấp phép. Xe thu gom đi theo lịch cố định trong tuần; người mới về nên hỏi hàng xóm giờ xe qua, để rác ra đúng lúc, không để qua đêm ngoài đường cho chó mèo bới.
TP.HCM đang triển khai phân loại rác tại nguồn theo Luật Bảo vệ môi trường, với các nhóm chính như rác thực phẩm, rác tái chế và rác còn lại. Cách phân loại và lịch thu theo từng nhóm có thể khác nhau giữa các khu; theo dõi thông báo của phường để làm đúng.
Phí thu gom rác được thu hằng tháng hoặc theo quý, mức phí theo quy định của thành phố cho từng loại hộ. Rác cồng kềnh như nệm cũ, tủ hỏng, rác xây dựng sau sửa nhà không bỏ chung với rác sinh hoạt; hỏi tổ thu gom về cách xử lý và chi phí riêng. Đổ rác xuống sông, rạch, bãi đất trống là vi phạm và gây ngập cống chính khu mình ở.
Nhà trong khu dân cư mới: hạ tầng đã bàn giao xong chưa
Nhiều gia đình dọn về các khu dân cư mới trên bán đảo trong lúc hạ tầng chung chưa hoàn chỉnh: đường đã trải nhựa nhưng cống thoát nước chưa đấu nối vào hệ thống chung, đèn đường chưa sáng hết, điện nước còn do chủ đầu tư cấp tạm. Tình trạng này có thể kéo dài nếu việc bàn giao hạ tầng cho chính quyền địa phương chậm.
Trước khi mua hoặc thuê trong khu mới, nên hỏi ba câu: điện của khu đã do ngành điện quản lý và bán trực tiếp cho từng hộ chưa; nước máy đã có hợp đồng riêng với công ty cấp nước chưa; thoát nước của khu chảy về đâu khi mưa lớn trùng triều cường. Câu trả lời mơ hồ là dấu hiệu nên tìm hiểu thêm.
Khi đã ở, nếu có vấn đề hạ tầng chung, cư dân nên phản ánh qua ban điều hành khu phố và UBND phường bằng văn bản, kèm ảnh, thay vì mỗi nhà tự xử lý. Ý kiến chung của nhiều hộ thường được xem xét nhanh hơn.
Internet và sóng điện thoại trong hẻm sâu, khu mới
Các nhà mạng lớn đều đã kéo cáp quang tới phần lớn khu dân cư trên bán đảo. Ở khu mới xây hoặc hẻm sâu, có nơi phải chờ nhà mạng mở rộng hạ tầng, hoặc chỉ một hai nhà mạng phục vụ. Trước khi dọn về, hỏi hàng xóm đang dùng mạng nào, tối có chậm không, mưa lớn có hay rớt mạng không.
Sóng di động trong nhà phụ thuộc vào cấu trúc nhà: nhà nhiều tầng bê tông, nằm sâu trong hẻm có thể yếu sóng ở tầng trệt. Gọi thử ở các phòng khi đi xem nhà. Nếu làm việc tại nhà, nên có cả internet cáp quang và gói dữ liệu di động làm dự phòng.
Khi lắp đặt, nhờ kỹ thuật đi dây gọn, đặt modem ở chỗ cao, khô, tránh tầng trệt dễ bị nước tràn. Mùa triều cường, nhiều nhà mất mạng chỉ vì bộ phát đặt sát sàn bị ngấm nước.
Phòng cháy từ điện trong nhà ven sông
Nhà ẩm làm ổ điện, dây điện mau xuống cấp. Ổ cắm gỉ, dây điện cũ nứt vỏ là nguồn chập cháy. Nhà cũ trên bán đảo nên được kiểm tra hệ thống điện mỗi vài năm, nhất là sau những mùa nước vào nhà.
Không cắm quá nhiều thiết bị vào một ổ. Mùa nắng nóng, máy lạnh, quạt, tủ đông chạy cùng lúc; ổ cắm nối dài chịu tải quá mức dễ nóng chảy. Thiết bị công suất lớn nên có ổ riêng.
Sạc xe điện ở chỗ thoáng, có người trông. Không sạc qua đêm trong phòng ngủ hay lối thoát duy nhất của nhà. Dùng bộ sạc chính hãng.
Trang bị bình chữa cháy và đầu báo khói. Một bình chữa cháy nhỏ ở tầng trệt, một ở bếp, đầu báo khói ở cầu thang là chi phí nhỏ cho một rủi ro lớn. Cả nhà nên biết cách dùng bình.
Gặp trục trặc thì báo ai
Bảng dưới gom các sự cố hay gặp và đầu mối xử lý thông thường. Số liên lạc cụ thể xem trên hoá đơn hoặc hỏi khu phố.
| Sự cố | Báo cho | Ghi chú |
|---|---|---|
| Mất điện, dây điện đứt, trụ nghiêng | Ngành điện qua tổng đài hoặc ứng dụng | Không tự chạm vào dây, báo người xung quanh tránh xa |
| Mất nước, nước đục, vỡ ống | Công ty cấp nước phụ trách khu vực | Báo mã khách hàng, vị trí ống vỡ |
| Rác không được thu, đổ rác trái phép | Tổ thu gom, ban điều hành khu phố, UBND phường | Chụp ảnh, ghi thời gian |
| Cống nghẹt, nắp cống hỏng | Ban điều hành khu phố, UBND phường | Đánh dấu chỗ nguy hiểm để người đi đường tránh |
| Đèn đường hỏng | Ban điều hành khu phố, UBND phường | Ghi vị trí trụ đèn |
| Mất mạng internet | Tổng đài nhà mạng | Khởi động lại thiết bị trước khi gọi |
Ban điều hành khu phố là đầu mối hữu ích cho hầu hết sự cố hạ tầng chung trong hẻm. Lưu số liên lạc của tổ trưởng khu phố ngay khi dọn về, và tham gia nhóm tin nhắn của khu nếu có.
Câu hỏi thường gặp
Ở thuê có được tính giá điện sinh hoạt bậc thang không?
Có thể, nếu chủ nhà làm thủ tục kê khai số người thuê với ngành điện theo quy định. Người thuê nên đề nghị từ đầu và ghi vào hợp đồng cách tính tiền điện. Thủ tục cụ thể xem hướng dẫn hiện hành của ngành điện.
Nước giếng ở An Phú Đông có dùng để uống được không?
Không nên uống trực tiếp. Nước ngầm vùng ven sông có thể nhiễm phèn, sắt hoặc bẩn từ bề mặt. Nếu buộc phải dùng, hãy xét nghiệm và xử lý đúng cách. Tốt nhất là dùng nước máy cho ăn uống.
Phí thu gom rác là bao nhiêu?
Mức phí do thành phố quy định theo loại hộ và có thể thay đổi. Hỏi tổ thu gom hoặc UBND phường để biết mức đang áp dụng cho nhà mình. Rác cồng kềnh, rác xây dựng có cách tính riêng.
Khu dân cư mới chưa có internet cáp quang thì làm sao?
Liên hệ nhiều nhà mạng để hỏi kế hoạch kéo cáp; đôi khi gom đủ số hộ đăng ký trong khu, nhà mạng sẽ ưu tiên mở rộng. Trong lúc chờ, dùng gói dữ liệu di động hoặc bộ phát wifi di động.
Mất điện lâu khi đang ngập thì cần cẩn thận gì?
Không tự đóng điện lại khi chưa kiểm tra ổ cắm, thiết bị từng ngập nước. Dùng đèn pin thay vì nến để tránh cháy. Khi có điện lại, bật từng mạch, thấy mùi khét hay tia lửa thì ngắt ngay và gọi thợ.
Có cần thông báo đổi tên phường cho điện lực, công ty nước không?
Thường không cần làm gì riêng vì các đơn vị cung cấp tự cập nhật theo địa giới mới; hợp đồng cũ vẫn có hiệu lực. Nếu thấy hoá đơn ghi sai thông tin, liên hệ đơn vị đó để điều chỉnh.